Συνοπτική περίληψη του βιβλίου:
Μια γυναίκα, μια καθοριστική παράσταση. Ή δύο;
Ένα συναρπαστικό, αποσταθεροποιητικό μυθιστόρημα που μας κάνει να αναρωτηθούμε αν γνωρίζουμε πραγματικά τους ανθρώπους που αγαπάμε.
Δύο άνθρωποι συναντιούνται για μεσημεριανό σε ένα εστιατόριο του Μανχάταν. Αυτή είναι μια καταξιωμένη ηθοποιός που κάνει πρόβες για μια επερχόμενη πρεμιέρα. Αυτός είναι ελκυστικός, προβληματικός, νέος – αρκετά νέος για να είναι γιος της. Ποιος είναι αυτός για εκείνη και ποια είναι αυτή για εκείνον;
Σε αυτό το λαμπρά δομημένο μυθιστόρημα, δύο ανταγωνιστικές αφηγήσεις ξετυλίγονται, ξαναγράφοντας την αντίληψή μας για τους ρόλους που παίζουμε κάθε μέρα –σύντροφος, γονιός, δημιουργός, μούσα– και τις αλήθειες που κάθε παράσταση κρύβει, ειδικά από εκείνους που νομίζουν ότι μας γνωρίζουν πιο καλά.
Σφιχτοδεμένο και καθηλωτικό, το Οντισιόν, είναι η Katie Kitamura στα καλύτερά της.

Προσωπική άποψη:
Η Katie Kitamura είναι μία συγγραφέας, το έργο της οποίας τείνει να προκαλεί συζητήσεις και διχογνωμίες. Το «Οντισιόν», που συμπεριλήφθηκε στη Βραχεία Λίστα για το Βραβείο Booker 2025, δεν αποτελεί εξαίρεση στον κανόνα αυτό, όντας ένα μικρό σε έκταση μεν, εξαιρετικά πολυεπίπεδο δε, μυθιστόρημα, που εξερευνά τα όρια ανάμεσα στην ταυτότητα, την ερμηνεία και την πραγματικότητα, προκαλώντας πολλές και ποικίλες σκέψεις, και άλλους τόσους προβληματισμούς.

Με φόντο τη Νέα Υόρκη, η ιστορία ακολουθεί μια καταξιωμένη ηθοποιό μέσης ηλικίας, που ετοιμάζεται να παίξει σε ένα θεατρικό έργο. Η ζωή της κινείται μέσα στα πλαίσια της σταθερότητας, μέχρι τη στιγμή που κατά τη διάρκεια ενός γεύματος, την πλησιάζει ένας νεαρός άντρας, ο οποίος ισχυρίζεται πως είναι ο γιος της. Η δήλωση αυτή προκαλεί μια αλυσίδα αμφιβολιών και εντάσεων, που επηρεάζουν τόσο τη σχέση της με τον σύζυγό της, όσο και την αίσθηση της ίδιας της τής ταυτότητας.

Το βιβλίο είναι χωρισμένο σε δύο διακριτά μέρη, με τη δομή αυτή να μην αποτελεί απλώς ως αφηγηματική τεχνική, αλλά ως τρόπος να παρουσιαστούν δύο διαφορετικές εκδοχές της ίδιας πραγματικότητας. Το πρώτο μέρος μοιάζει σχεδόν με ψυχολογικό θρίλερ, με την πρωταγωνίστρια να προσπαθεί να καταλάβει ποιος είναι ο νεαρός, αμφισβητώντας τη μνήμη και το παρελθόν της, και με τον αναγνώστη, με τη σειρά του, να μην γνωρίζει αν η αληθινή εκδοχή είναι εκείνη της πρωταγωνίστριας ή εκείνη του νεαρού άντρα. Και κάπως έτσι, δημιουργείται η αίσθηση πως η πραγματικότητα «σπάει», με την αφήγηση να γίνεται όλο και πιο αμφίσημη.

Στο δεύτερο μέρος το σκηνικό αλλάζει, επαναδιαπραγματεύεται τα γεγονότα του πρώτου μέρους, υπονοώντας πως οι χαρακτήρες μπορεί να υποδύονται ρόλους, με τα όρια ανάμεσα σε πραγματικότητα, μνήμη κι ερμηνεία να γίνονται όλο και πιο θολά. Ουσιαστικά, έχουμε τους ίδιους εμπλεκόμενους, σε μια διαφορετική εκδοχή της ίδιας ιστορίας, με εξίσου διαφορετικές δυναμικές ανάμεσά τους. Η Kitamura παρουσιάζει τη ζωή ως μια παράσταση, επί της ουσίας, με την πρωταγωνίστρια να εκτελεί τον ίδιο ρόλο σε δύο διαφορετικές εκδοχές του, με την αβεβαιότητα να κυριαρχεί σε ό,τι έχει να κάνει με τον προσδιορισμό της ταυτότητας και της πραγματικότητας.

Το βασικό μοτίβο του μυθιστορήματος βασίζεται στην ιδέα πως η ανθρώπινη ταυτότητα είναι μια μορφή ερμηνείας και πως οι άνθρωποι καλούμαστε μέσα στην καθημερινότητά μας να υπηρετήσουμε ρόλους, τους οποίους μας καλεί ν’ απαριθμήσουμε, να αναθεωρήσουμε και να επαναπροσδιορίσουμε –και μαζί με αυτούς να επαναπροσδιορίσουμε την αυθεντικότητά μας, που στη σκηνή της καθημερινής ζωής, παραμένει συνεχώς αμφίβολη. Παράλληλα, πολύ στοχευμένα, η συγγραφέας αποφεύγει να δώσει ξεκάθαρες αποδείξεις, ενισχύοντας την αμφισημία της ιστορίας και αποδεικνύοντας πως η πραγματικότητα αλλάζει πρόσωπο, ανάλογα από ποιο πρίσμα θα την δεις.

Ένα ακόμα θέμα που θίγει το μυθιστόρημα, είναι η μητρότητα και η απώλεια, με τις εμπειρίες της πρωταγωνίστριας ν’ αφήνουν συναισθηματικό αποτύπωμα, τόσο στη ζωή όσο και στον γάμο της, επηρεάζοντας την ταυτότητά της. Και κάπου εκεί, η θεατρική πρόβα λειτουργεί ως καθρέφτης της προσωπικής της ζωής, με τον ρόλο που υποδύεται και την πραγματική ζωή να μπλέκονται, καθιστώντας σαφές πως η τέχνη διαμορφώνει πολλές φορές τη ζωή κι όχι απλώς τη μιμείται.

Μικρό σε μέγεθος, αλλά μεγάλο σε «τροφή» για σκέψη, το «Οντισιόν», παρά τη λιτή του γλώσσα, επιτυγχάνει να προκαλέσει την ψυχολογική ένταση στην οποία στοχεύει. Η αφήγηση έχει κενά, αλλά αυτό αποτελεί μια συνειδητή επιλογή της συγγραφέως, η οποία προσκαλεί τον κάθε αναγνώστη να τα συμπληρώσει εκείνος, ολοκληρώνοντας μόνος του το παζλ, ενώνοντας τα κομμάτια της αλήθειας που εκείνος αντιλαμβάνεται και πιστεύει –που, στο τέλος της ημέρας, καμία αλήθεια δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί, αλλά και καμία να καταρριφθεί.
Βαθμολογία 8,5/10

Ταυτότητα βιβλίου:
Συγγραφέας: Katie Kitamura
Μεταφραστής: Τζανακάρη Βάσια
Εκδόσεις: Διόπτρα
Κατηγορία: Ξένη Λογοτεχνία
Έτος Έκδοσης: 2026
Αρ. σελίδων: 184
ISBN: 978-618-10-0267-5